Prabidhi Kura

एआई/ रोबोटिक्स

OpenAI ले सार्वजनिक गर्‍यो GPT-5.2, कार्यालयस्तरीय काममा एआईको क्षमता बढ्न सक्ने

OpenAI ले सार्वजनिक गर्‍यो GPT-5.2, कार्यालयस्तरीय काममा एआईको क्षमता बढ्न सक्ने

काठमाण्डौं — कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) प्रविधिमा अग्रणी कम्पनी OpenAI ले आफ्नो नयाँ एआई मोडल GPT-5.2 सार्वजनिक गरेको छ। कम्पनीका अनुसार यो मोडल विशेषगरी कार्यालयस्तरीय काम, व्यावसायिक लेखन, डाटा विश्लेषण र कोडिङ जस्ता कार्यमा अघिल्ला संस्करणभन्दा धेरै प्रभावकारी छ। OpenAI ले GPT-5.2 लाई कार्यस्थलमा प्रयोग हुने एआईलाई केन्द्रमा राखेर विकास गरेको जनाएको छ। लामो कागजात बुझ्ने, विस्तृत रिपोर्ट तयार पार्ने, डाटा तालिका तयार गर्ने, मिलाउने र विश्लेषण गर्ने, कोड लेख्ने र जटिल कामलाई चरणबद्ध रूपमा पूरा गर्ने क्षमतामा यसले ठूलो सुधार देखाएको कम्पनीको दाबी छ। नयाँ मोडलले लामो पाठ र धेरै जानकारी भएको काममा पनि सन्दर्भ नबिर्सने क्षमता बढाएको बताइएको छ।…
Read More
एआई प्रविधिको तीव्र विस्तार, तर सुरक्षा उपाय अपर्याप्त

एआई प्रविधिको तीव्र विस्तार, तर सुरक्षा उपाय अपर्याप्त

काठमाण्डौं — विश्वका ठूला एआई कम्पनीहरूको सुरक्षा अभ्यास अन्तर्राष्ट्रिय मापदण्डभन्दा निकै तल रहेको एक नयाँ अध्ययनले निष्कर्ष निकालेको छ। फ्युचर अफ लाइफ इन्स्टिच्युट- Future of Life Institute (FLI) ले सार्वजनिक गरेको “AI Safety Index 2025” ले OpenAI, Anthropic, xAI र Meta जस्ता कम्पनीले जोखिम व्यवस्थापनका आधारभूत मानकसमेत पर्याप्त रूपमा अपनाउन नसकेको उल्लेख गरेको हो। रॉयटर्स (Reuters) का अनुसार, स्वतन्त्र विज्ञहरूले गरेको मूल्याङ्कनमा ती कम्पनीहरूसँग उदीयमान उच्च-क्षमतायुक्त एआई प्रणालीलाई सुरक्षित रूपमा नियन्त्रित राख्ने स्पष्ट रणनीति छैन। रिपोर्टमा जोखिम मूल्याङ्कन, पारदर्शिता, आन्तरिक समीक्षा र जिम्मेवारी निर्धारणजस्ता मुख्य क्षेत्रहरूमा कम्पनीहरूको तयारी कमजोर रहेको देखाइएको छ। FLI का अध्यक्ष म्याक्स टेगमार्क (Max Tegmark) ले…
Read More
चिनियाँ कम्पनी Cambricon ले एआई चिप उत्पादन तीन गुणा बढाउने तयारी, Nvidia ले छाडेको बजार सम्हाल्ने दाबी

चिनियाँ कम्पनी Cambricon ले एआई चिप उत्पादन तीन गुणा बढाउने तयारी, Nvidia ले छाडेको बजार सम्हाल्ने दाबी

काठमाडौँ— चिनियाँ एआई चिप निर्माता कम्पनी Cambricon Technologies ले आगामी वर्षदेखि आफ्नो एआई चिप उत्पादन तीन गुना वृद्धि गर्ने योजना अघि सारेको छ। कम्पनीले घरेलु बजारमै बढ्दो माग र अमेरिकाले लगाएको प्रतिबन्धपछि बनेको रिक्त स्थान भरिने विश्वास व्यक्त गरेको छ। उत्पादन लक्ष्य: ५ लाख एआई चिप चिनियाँ सञ्चार माध्यममा आएका विवरणअनुसार, कम्पनीले २०२6 मा करिब पाँच लाख एआई एक्सेलेरेटर चिप उत्पादन गर्ने लक्ष्य लिएको छ। अहिले बजारमा रहेका Siyuan 590 र Siyuan 690 मोडेल नै यसको मुख्य उत्पादन हुने बताइएको छ। यो संख्या अहिलेको अनुमानित वार्षिक उत्पादनभन्दा तीन गुणा बढी हो। किन बढ्यो Cambricon प्रति ध्यान? अमेरिकाले उन्नत ग्राफिक्स तथा…
Read More
‘उच्च क्षमताको एआई’ बनाउने होड तीव्र, वैज्ञानिक र उद्योग भित्रै चिन्ता बढ्दै

‘उच्च क्षमताको एआई’ बनाउने होड तीव्र, वैज्ञानिक र उद्योग भित्रै चिन्ता बढ्दै

काठमाडौँ— विश्वका प्रमुख प्रविधि कम्पनीहरूबीच कृत्रिम बुद्धिमत्ताको सबैभन्दा उन्नत रूप विकसित गर्ने प्रतिस्पर्धा तीव्र बन्दै गएको छ। सिलिकन भ्यालीदेखि युरोप र एसियासम्म फैलिएको यो दौडले एआई विकासको गति अनियन्त्रित रूपमा बढेको भन्दै वैज्ञानिक तथा उद्योगभित्रै चिन्ता व्यक्त गर्न थालेको द गार्जियनले जनाएको छ। पछिल्ला वर्षमा OpenAI, Google DeepMind, Anthropic, Meta, Nvidia लगायत कम्पनीहरूले मानवस्तर जस्तै निर्णय क्षमता, तर्कशक्ति र स्वतन्त्र रूपमा समस्या समाधान गर्न सक्ने एआई प्रणाली निर्माणलाई आफ्नो मुख्य लक्ष्य बनाएका छन्। यस्तो स्तरको एआईलाई ‘आर्टिफिसियल जेनरल इन्टेलिजेन्स’ (AGI) भनेर चिनिन्छ। उद्योग विश्लेषकहरूका अनुसार यस्तै क्षमताको एआई २०२६–२०२७ भित्रै देखिन सक्ने अनुमानले प्रतिस्पर्धा झनै तीव्र बनेको छ। कम्पनीहरूले यसका…
Read More
एआई विस्तारसँगै डेटा सेन्टरमा ‘कूलिङ संकट’ गहिरिदै

एआई विस्तारसँगै डेटा सेन्टरमा ‘कूलिङ संकट’ गहिरिदै

काठमाडौँ— विश्वभर कृत्रिम बुद्धिमत्ता आधारित सेवाको माग तीव्र गतिमा बढिरहेका बेला डेटा सेन्टर सञ्चालनका लागि ‘ताप व्यवस्थापन’ सबैभन्दा ठूलो चुनौतीका रूपमा देखा परेको छ। उच्च क्षमताका एआई मोडेल चलाउन आवश्यक कम्प्युटिङ शक्तिले सर्वरहरूबाट निस्कने ताप असामान्य स्तरमा पुगेपछि विश्वका ठूला प्रविधि कम्पनीहरू कूलिङ प्रविधि पुनः डिजाइन गर्न बाध्य भएका छन्। रायटर्सका अनुसार, एआईका लागि बनाइएका नयाँ GPU र एक्सेलेरेटर चिपहरूले पारम्परिक सर्वरभन्दा धेरै गुणा बढी ऊर्जा खपत गर्दछन्। ऊर्जा खपत बढ्दा ताप पनि तीव्र रूपमा बढ्दछ, जसले डेटा सेन्टरलाई निरन्तर सञ्चालनमै राख्न कठिन बनाएको छ। यही कारण धेरै कम्पनीले कूलिङ सिस्टमलाई ‘इन्फ्रास्ट्रक्चरको सबैभन्दा संवेदनशील पक्ष’ मान्न थालेका छन्। उद्योग विशेषज्ञहरूको…
Read More
एआईले अहिलेको समय किन बताउन सक्दैन?

एआईले अहिलेको समय किन बताउन सक्दैन?

काठमाडौँ— विश्लेषण र जटिल कार्यसमेत सजिलै गर्ने क्षमतासहितका ChatGPT, Claude जस्ता एआई च्याटबोटले एउटा सामान्य प्रश्नको उत्तर दिँदा भने चिप्लिने गर्दछन्। प्रयोगकर्ताले “अहिले कति बज्यो होला?” भनेर सोध्दा यी अत्याधुनिक मोडेलले प्रायः समय बताउन सक्दैनन्। यो सामान्य कमजोरीजस्तो देखिए पनि यसको जड प्राविधिक संरचनासँग गहिरोसँग जोडिएको हुन्छ। रियल टाइम घडीमा एआईको पहुँच हुँदैन LLM आधारित एआई मोडेलहरूको आन्तरिक संरचनामा सिस्टम घडीसँग प्रत्यक्ष पहुँच हुँदैन। मोडेलले न प्रयोगकर्ताको उपकरणको घडी हेर्न सक्छ, न आफ्नो सर्वरको समय। एआईले केवल प्राप्त इनपुट, प्रशिक्षण डाटा र वार्तालापको सन्दर्भ हेरेर प्रतिक्रिया दिन्छ। त्यसैले समयको वास्तविक अवस्थाबारे यसलाई थाहा हुने संरचना नै हुँदैन। किन यस्तो प्रतिबन्ध…
Read More
वैज्ञानिकहरूको चेतावनी: आर्टिफिसियल जेनेरल इन्टेलिजेन्सले मानवजातिकै लागि खतरा बन्न सक्छ!

वैज्ञानिकहरूको चेतावनी: आर्टिफिसियल जेनेरल इन्टेलिजेन्सले मानवजातिकै लागि खतरा बन्न सक्छ!

काठमाडौं — गुगल (Google) अन्तर्गतको एआई (AI) प्रविधिमा केन्द्रित एक प्रमुख अनुसन्धान संस्था डीपमाइन्ड (DeepMind) ले आर्टिफिसियल जेनेरल इन्टेलिजेन्स (Artificial General Intelligence), जसलाई छोटकरीमा एजीआई (AGI) पनि भनिन्छ, सन् २०३० सम्ममा नै आउन सक्ने संकेत दिएको छ। डीपमाइन्ड (DeepMind) का सह-संस्थापक शेन लेग (Shane Legg) सह-लेखक रहेको १४५ पृष्ठको एक दस्तावेजमा, लेखकहरूले एजीआई (AGI) ले "गम्भीर क्षति" पुर्‍याउन सक्ने चेतावनी दिएका छन्। उनीहरूले एजीआई (AGI) ले कसरी "अस्तित्व संकट" निम्त्याउन सक्छ र "स्थायी रूपमा मानवजातिको विनाश" गर्न सक्छ भन्ने बारे केही डरलाग्दो उदाहरणहरू पनि साझा गरेका छन्। एजीआईले मानवजातिलाई कसरी हानि पुर्‍याउन सक्छ? हालै प्रकाशित डीपमाइन्ड (DeepMind) को दस्तावेजले एजीआई…
Read More
च्याटजीपीटीको ‘डीप रिसर्च’ फिचर निःशुल्क हुँदै

च्याटजीपीटीको ‘डीप रिसर्च’ फिचर निःशुल्क हुँदै

काठमाडौं — केही समयअघि च्याटजीपीटी (ChatGPT) बनाउने कम्पनी ओपनएआई (OpenAI) ले 'डीप रिसर्च' (Deep Research) नामक नयाँ फिचर (feature) सार्वजनिक गरेको थियो। कम्पनीका अनुसार यो फिचरले "जटिल कामहरूका लागि इन्टरनेटमा धेरै चरणको अनुसन्धान गर्छ।" हाल यो सुविधा प्लस (Plus) र इन्टरप्राइज (Enterprise) ग्राहकहरूका लागि मात्र उपलब्ध छ। तर, तिबोर ब्लाहो (Tibor Blaho) नामक प्रयोगकर्ताले एक्स (X) मा गरेको एक पोस्ट (post) अनुसार, ओपनएआई (OpenAI) की प्राविधिक कर्मचारी ईसा फुलफोर्ड (Isa Fulford) ले डीप रिसर्च (Deep Research) छिट्टै निःशुल्क प्रयोगकर्ताहरूका लागि पनि उपलब्ध हुने कुरा बताएकी छिन्। वेब ब्राउजिङ (web browsing) र डेटा विश्लेषण (data analysis) का लागि अनुकूलित गरिएको ओथ्री…
Read More
एआई दौडमा नयाँ मापदण्ड: शक्तिशाली हार्डवेयर र सफ्टवेयरको गति अब नापिने

एआई दौडमा नयाँ मापदण्ड: शक्तिशाली हार्डवेयर र सफ्टवेयरको गति अब नापिने

काठमाडौं – आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (Artificial intelligence) समूह एमएलकमन्स (MLCommons) ले दुई नयाँ बेन्चमार्क (benchmark) सार्वजनिक गरेको छ। कम्पनीका अनुसार यी बेन्चमार्कले उत्कृष्ट हार्डवेयर (hardware) र सफ्टवेयर (software) ले एआई (AI) एप्लिकेशन (application) हरू कति छिटो चलाउन सक्छन् भन्ने पत्ता लगाउन मद्दत गर्नेछ। दुई वर्षअघि ओपनएआई (OpenAI) को च्याटजीपीटी (ChatGPT) सार्वजनिक भएदेखि नै चिप (chip) बनाउने कम्पनीहरूले करोडौं मानिसहरूलाई एआई (AI) उपकरणहरू प्रयोग गर्न दिने कोड (code) लाई प्रभावकारी रूपमा चलाउन सक्ने हार्डवेयर (hardware) बनाउन ध्यान केन्द्रित गर्न थालेका छन्। च्याटबट (chatbot) र सर्च इन्जिन (search engine) जस्ता एआई (AI) एप्लिकेशन (application) हरू चलाउन धेरै प्रश्नहरूको जवाफ दिनुपर्ने भएकोले, एमएलकमन्स (MLCommons)…
Read More
च्याटजीपीटीबाट बनेका तस्बिरमा अब ‘वाटरमार्क’ आउने सम्भावना

च्याटजीपीटीबाट बनेका तस्बिरमा अब ‘वाटरमार्क’ आउने सम्भावना

काठमाडौं — OpenAI ले यो महिनाको सुरुमै आफ्नो चर्चित एआई च्याटबोट चैटजीपीटी-4o लाई उन्नत इमेज जेनेरेसन क्षमतासहित अपडेट गरेपछि इन्टरनेटमा यसले बनाएका अनौठा र लोभलाग्दा तस्बिरहरूले निकै चर्चा पाएका छन्। सुरुमा यो सुविधा केवल पेड युजरहरू का लागि मात्र उपलब्ध थियो, तर गत साता OpenAI ले यो सुविधा फ्री युजरहरू लाई पनि प्रयोग गर्न दिने घोषणा गर्‍यो। अब भने, कम्पनीले फ्री युजरहरू ले बनाएका तस्बिरहरूमा ‘वाटरमार्क’ थप्ने तयारी गरिरहेको देखिएको छ। एआई अनुसन्धानकर्ता तिबोट ब्लाहो ले एक्स (पहिलेको ट्वीटर) मा स्क्रिनसट शेयर गर्दै यस्तो संकेत गर्ने कोड देखिएको बताएका छन्। उक्त एन्ड्रोइड बीटा भर्सन मा “image-gen-watermark-for-free” भन्ने लाइन देखिएको छ,…
Read More