टेलीनेट

१९ पुष २०८२, शनिबार १४:१५

१९ पुष २०८२, शनिबार १४:१५

By प्रबिधि कुरा

0 Comments

टेलीनेट, मुख्य समाचार

स्याटेलाइट ठोक्किने खतरा न्यूनिकरणगर्न स्टारलिंकका स्याटेलाइटको कक्ष तल झारिँदै

काठमाण्डौं — अन्तरिक्षमा बढ्दो मलबा (पृथ्वीको वरिपरि घुमिरहेका काम नलाग्ने वस्तुहरू) र स्याटेलाइट ठोक्किने जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै अमेरिकी निजी अन्तरिक्ष कम्पनी स्पेसएक्सले आफ्नो इन्टरनेट सेवा स्टारलिंक अन्तर्गत सञ्चालनमा रहेका हजारौँ स्याटेलाइटको कक्ष तल झार्ने निर्णय गरेको छ। कम्पनीका अनुसार सन् २०२६ भित्र लो–अर्थ अर्बिट (पृथ्वीको नजिकको कक्ष) मा रहेका करिब ४४ सय स्टारलिंक स्याटेलाइटलाई हालको उचाइभन्दा तल झारिनेछ। अहिले ती स्याटेलाइट करिब ५५० किलोमिटर उचाइमा रहेका छन्। नयाँ योजनाअनुसार ती स्याटेलाइटलाई करिब ४८० किलोमिटर उचाइको कक्षमा सारिनेछ। स्पेसएक्सले स्याटेलाइटको कक्ष तल झार्दा अन्तरिक्षमा रहेका अन्य स्याटेलाइट वा मलबासँग ठोक्किने सम्भावना कम हुने जनाएको छ। साथै सेवा अवधि पूरा भएपछि स्याटेलाइट…

Read More

९ पुष २०८२, बुधबार १६:३५

९ पुष २०८२, बुधबार १६:३५

By प्रबिधि कुरा

0 Comments

टेलीनेट

स्याटेलाइट नेटवर्कलाई ५जी र भविष्यका नेटवर्कसँग जोड्ने तयारी

काठमाण्डौं — सन् २०२५ स्याटेलाइट आधारित दूरसञ्चार अर्थात् नन–टेरेस्ट्रियल नेटवर्क (एनटीएन) का लागि महत्वपूर्ण वर्ष बनेको छ। यस वर्ष स्याटेलाइट नेटवर्कलाई छुट्टै वा वैकल्पिक समाधानका रूपमा मात्र होइन, भुइँमा आधारित मोबाइल नेटवर्कसँग जोडेर प्रयोग गर्ने प्रवृत्ति स्पष्ट देखिएको छ। अघिल्ला वर्षहरूमा स्याटेलाइट सेवा मुख्यत: दुर्गम क्षेत्र वा आपतकालीन सञ्चारमा सीमित थियो। तर २०२५ मा भने ती नेटवर्कहरूलाई ५जी र आगामी प्रविधिसँग एकीकृत गर्ने प्रयास तीव्र बनेको छ। यसले मोबाइल नेटवर्क नपुगेका क्षेत्रसम्म सेवा विस्तार गर्ने सम्भावनालाई बलियो बनाएको छ। यो वर्ष न्यून पृथ्वी कक्ष (एलइओ) मा आधारित स्याटेलाइट र डाइरेक्ट–टु–डिभाइस प्रविधिमा उल्लेख्य प्रगति भएको छ। यस प्रविधिमार्फत मोबाइल टावर नहुँदा…

Read More

९ पुष २०८२, बुधबार १६:०८

९ पुष २०८२, बुधबार १६:०८

By प्रबिधि कुरा

0 Comments

टेलीनेट

२०२६ मा टेलिकम क्षेत्र: एआई, सुरक्षा र नेटवर्क स्वचालन मुख्य प्राथमिकता

काठमाण्डौं — विश्व दूरसञ्चार उद्योग २०२६ मा प्रवेश गर्दै गर्दा प्रविधि, लगानी र सञ्चालन मोडलमा ठूला परिवर्तन देखिने संकेत स्पष्ट भएका छन्। 5जी विस्तारसँगै कृत्रिम बुद्धिमत्ता, नेटवर्क स्वचालन र साइबर सुरक्षालाई केन्द्रमा राखेर टेलिकम कम्पनीहरूले रणनीति तय गर्न थालेका छन्। विशेषगरी २०२६ मा टेलिकम कम्पनीहरूले कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) लाई प्रयोगात्मक चरणबाट निकालेर नियमित सञ्चालनमा ल्याउने तयारी गरेका छन्। नेटवर्क अनुगमन, ट्राफिक व्यवस्थापन, सेवा गुणस्तर मापन र समस्या समाधानमा एआईको प्रयोग बढ्ने अपेक्षा गरिएको छ। यसले लागत घटाउने र सेवा स्थिरता सुधार्ने विश्वास उद्योगको छ। सुरक्षा अर्को प्रमुख चिन्ताको विषय बनेको छ। नेटवर्क र डाटामाथि साइबर आक्रमणको जोखिम बढ्दै गएपछि २०२६…

Read More

९ पुष २०८२, बुधबार १५:४०

९ पुष २०८२, बुधबार १५:४०

By प्रबिधि कुरा

0 Comments

टेलीनेट

बेलायतबाट शुरू भएको अविश्वास, यूरोपभर चिनियाँ टेलिकम कम्पनीमाथि कडाइ

काठमाण्डौं — दश वर्षअघि बेलायतको एउटा गाउँको पबमा तत्कालीन प्रधानमन्त्री डेभिड क्यामरुन र चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङ सँगै बियर पिइरहेको तस्वीर अहिले फरक भू–राजनीतिक युगको प्रतीक बनेको छ। त्यतिबेला स्वागत पाइरहेका चिनियाँ शासक र ठूला कम्पनीहरू आज बेलायत तथा यूरोपमा शंकाको दृष्टिले हेरिन थालेका छन्। तस्वीर खिचिएको पाँच वर्ष नबित्दै बेलायत सरकारले चिनियाँ 5जी उपकरण आपूर्तिकर्ता हुवावे र जेडटिई माथि प्रतिबन्ध लगायो। ती कम्पनीका उपकरण २०२७ पछि बेलायतको 5जी नेटवर्कबाट पूर्ण रूपमा हटाउने निर्णय गरिसकेको छ । बेलायत मात्र होइन, अमेरिकामा डोनाल्ड ट्रम्प राष्ट्रपति बनेपछि यूरोपका अन्य देशहरूले पनि चिनियाँ कम्पनीप्रति कडाइ थाले। रोमानिया र स्विडेनले भविष्यमा दूरसञ्चार कम्पनीलाई चिनियाँ आपूर्तिकर्ताको…

Read More

३ पुष २०८२, बिहीबार १४:४९

३ पुष २०८२, बिहीबार १४:४९

By प्रबिधि कुरा

0 Comments

टेलीनेट, नवीनतम प्रविधि, फिचरवार्ता

क्वान्टम र टेलिकम : जोखिमसँगै अवसर

काठमाण्डौं — सन् २०२५ लाई संयुक्त राष्ट्रसंघले क्वान्टम विज्ञान तथा प्रविधिको अन्तर्राष्ट्रिय वर्ष घोषणा गरेको सन्दर्भमा टेलिकम उद्योगमा पनि यसको प्रभाव स्पष्ट देखिएको छ। यद्यपि व्यावसायिक रूपमा प्रयोग गर्न मिल्ने क्वान्टम कम्प्युटर आउन अझै केही वर्ष लाग्ने अनुमान छ, टेलिकम क्षेत्र भने त्यसको सम्भावित असरका लागि अहिले नै तयारीमा जुटेको देखिन्छ। सबैभन्दा ठूलो चिन्ता साइबर सुरक्षासँग जोडिएको छ। विज्ञहरूका अनुसार भविष्यमा शक्तिशाली क्वान्टम कम्प्युटरले हाल प्रयोग भइरहेका धेरैजसो एन्क्रिप्सन प्रविधि तोड्न सक्ने सम्भावना छ। अहिले इन्टरनेट र डिजिटल प्रणालीमा प्रयोग भइरहेका सुरक्षा कोडहरू सामान्य कम्प्युटरले सजिलै तोड्न सक्दैनन्। तर भविष्यमा विकसित हुने शक्तिशाली क्वान्टम कम्प्युटरले यस्ता सुरक्षा प्रणाली भङ्ग गर्न…

Read More

१ पुष २०८२, मंगलवार १४:२१

१ पुष २०८२, मंगलवार १४:२१

By प्रबिधि कुरा

0 Comments

गेमिङ/ई-स्पोर्ट्स, टेकनीति, टेलीनेट

एआईको गतिसँग तालमेल खोज्दै 6G

काठमाण्डौं — आगामी पुस्ताको मोबाइल प्रविधि 6G र तीव्र गतिमा विकास भइरहेको कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) लाई कसरी एउटै मापदण्डभित्र समेट्ने भन्ने विषय अहिले विश्व टेलिकम उद्योगको प्रमुख बहस बनेको छ। टेलिकम प्रविधि विकासको चक्र करिब १० वर्ष लामो हुने गरेको अवस्थामा, एआई भने केही महिनामै नयाँ स्तरमा पुगिरहेको छ। यही असन्तुलनले 6G विकासलाई थप जटिल बनाएको देखिन्छ। हाल 6G औपचारिक रूपमा अध्ययन चरण (study phase) मा प्रवेश गरिसकेको छ। मोबाइल प्रविधिको अन्तर्राष्ट्रिय मानक तय गर्ने संस्था 3GPP ले सन् २०२५ बाट 6G माथि अध्ययन सुरु गरेको हो। यो चरण आगामी १२ देखि १८ महिनासम्म चल्ने अपेक्षा गरिएको छ। यस अवधिमा…

Read More

३० मंसिर २०८२, सोमबार १५:५८

३० मंसिर २०८२, सोमबार १५:५८

By प्रबिधि कुरा

0 Comments

गेमिङ/ई-स्पोर्ट्स, टेकनीति, टेलीनेट

युरोपको स्पेक्ट्रम नीतिले वाइ फाइको भविष्य अन्योलमा

काठमाडौँ — विश्व डिजिटल अर्थतन्त्रमा प्रतिस्पर्धा गर्ने लक्ष्य लिएको युरोपेली संघ पछिल्ला वर्षहरूमा कडा प्रविधि नियमनको बाटोमा गएको देखिन्छ । डिजिटल प्लेटफर्ममाथि नियन्त्रणदेखि प्रतिस्पर्धा नीतिसम्मका निर्णयले प्रविधि क्षेत्रमा लगानी घट्दै गएको र नवप्रवर्तन अन्य क्षेत्रतर्फ सर्दै गएको तथ्यांकहरूले देखाउँछन् । यही क्रममा युरोपेली आयोगले अघि सारेको ६ GHz स्पेक्ट्रम सम्बन्धी प्रस्तावले नयाँ बहस जन्माएको छ । आयोगले ६ GHz को माथिल्लो ब्यान्ड मोबाइल अपरेटरलाई मात्र लाइसेन्स दिने तयारी गरेपछि त्यसको असर वाइ फाइ प्रविधि, उपभोक्ता र डिजिटल उद्योगमा पर्न सक्ने आँकलन गरिएको छ । विश्व इन्टरनेट पूर्वाधारमा वाइ–फाइको भूमिका महत्वपूर्ण रहँदै आएको छ । घरबाट काम, टेलिहेल्थ, शिक्षा र उद्योग…

Read More

२३ मंसिर २०८२, सोमबार १६:१४

२३ मंसिर २०८२, सोमबार १६:१४

By प्रबिधि कुरा

0 Comments

टेलीनेट, मुख्य समाचार

मोबाइलमा ‘सधैं-अन’ लोकेशन ट्र्याकिङ अनिवार्य गर्ने भारतीय प्रस्ताव विवादित

नयाँ दिल्ली — भारतमा सबै स्मार्टफोनमा स्याटेलाइटमा आधारित लोकेशन ट्र्याकिङ अनिवार्य गर्ने प्रस्ताव सार्वजनिक भएपछि गोपनीयता र निगरानीबारे ठूलो बहस सुरु भएको छ। टेलिकम कम्पनीहरूले सरकारलाई बुझाएको उक्त प्रस्ताव अहिले अध्ययनकै क्रममा रहेको छ। के छ प्रस्तावको मूल उद्देश्य? टेलिकम सेवा प्रदायकहरूका अनुसार, A–GPS सधैं सक्रिय राखेपछि मोबाइलको स्थान ‘मीटर-स्तर’ मा ठ्याक्कै पत्ता लाग्नेछ। सुरक्षा एजेन्सीहरूलाई, हराइएका व्यक्तिको खोजी, अपराध अनुसन्धान र आपतकालीन उद्धारका लागि यस्तो प्रणाली आवश्यक रहेको उनीहरूको दाबी छ। हाल भारतमा टावर–आधारित लोकेशन प्रणाली प्रचलित छ, जसले अनुमानित स्थान मात्र दिन्छ। किन उठ्यो विरोध? प्रमुख स्मार्टफोन निर्माता एप्पल, गुगल र सामसुङले प्रस्तावलाई औपचारिक रूपमा चुनौती दिएका छन्।…

Read More

२३ मंसिर २०८२, सोमबार १६:०८

२३ मंसिर २०८२, सोमबार १६:०८

By प्रबिधि कुरा

0 Comments

टेलीनेट, मुख्य समाचार

आइफोन एअर को पुनर्विक्रि मूल्य १० हप्तामै भारी गिरावट, एप्पलका नयाँ मोडेलमध्ये सबैभन्दा कमजोर प्रदर्शन

काठमाण्डौं— एप्पल (Apple)  को नयाँ मोडेल आइफोन एअर (iPhone Air) बजारमा आएको केही हफ्तामै मूल्य तीव्र रूपमा घटेको पाइएको छ। अमेरिकास्थित सेलसेल  (SellCell) ले सार्वजनिक गरेको अध्ययन अनुसार, Air को पुनर्विक्रि मूल्य १० हप्ताको अवधिमा ४० देखि ४८ प्रतिशतसम्म घटेको छ, जुन हालका iPhone मोडेलमध्ये सबैभन्दा ठूलो अवमूल्यन मानिएको छ। अध्ययनले के देखायो? सेलसेल (SellCell) ले विभिन्न स्टोरेज संस्करणको मूल्य तुलना गर्दा आइफोन एअर (iPhone Air) को पुनर्विक्रि मूल्य असामान्य गतिमा घटेको देखिएको छ। 256GB मोडेल सुरुवाती मूल्यभन्दा करिब ४० प्रतिशतले सस्तिएको छ भने 1TB मोडेलमा गिरावट ४७.७ प्रतिशतसम्म पुगेको कम्पनीको तथ्यांकले देखाएको छ। उही अवधिमा iPhone 17 जस्ता मोडेलको…

Read More

१९ मंसिर २०८२, बिहीबार १६:५८

१९ मंसिर २०८२, बिहीबार १६:५८

By प्रबिधि कुरा

0 Comments

टेलीनेट

Siri अपडेटमा ढिलाइपछि Apple ले परिवर्तन गर्यो एआई विभागमा नयाँ नेतृत्व

काठमाडौँ— Apple ले Siri को बहुप्रतिक्षित एआई अपडेट समयमै अघि नबढेपछि आफ्नो एआई विभागमा नेतृत्व परिवर्तन गरेको छ। कम्पनीले पूर्व एआई प्रमुख John Giannandrea को स्थानमा Scarlet Z. Yu लाई Chief of AI Systems नियुक्त गरेको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्। Siri विकास सुस्त भएपछि जिम्मेवारी नयाँ नेतृत्वलाई Apple ले गत वर्ष Siri लाई नयाँ पुस्ताको एआई क्षमतासहित पुनर्निर्माण गर्ने योजना सार्वजनिक गरेको थियो। तर विकास गति अपेक्षा अनुसार नबढेपछि, कम्पनी भित्रै आलोचना र असन्तुष्टि बढेको बताइएको छ। यही पृष्ठभूमिमा Apple ले एआई विभागको नेतृत्व परिवर्तन गर्दै Siri पुनर्निर्माण र अन्य एआई परियोजनालाई तेज बनाउन नयाँ प्रमुखको जिम्मेवारी तय गरेको हो।…

Read More